|
|
Beste Mooi Binnenveld Nieuwsbrieflezers,
|
Een prachtig seizoen ligt achter ons. De natuur liet zich weer van haar mooie kant zien, met een overdaad aan vogels, planten en insecten in zowel de Binnenveldse Hooilanden als De Groene Grens. Alles ook toegankelijk gemaakt via excursies, natuureducatie en lezingen mede dankzij de vele vrijwilligers. Tijdens de vele excursies is er ook veel aandacht besteed aan het landschap en de landschappelijke kwaliteit, dat is ook passend voor een organisatie die MOOI in haar naam heeft.
Het bestuur en diverse werkgroepleden zijn actief in allerlei fora die relevant zijn voor het behoud en versterking van natuur en landschap. Dit gebeurt tijdens speciale evenementen zoals: Kunst aan het klompenpad en De week van de biodiversiteit, maar ook via workshops en klankbordgroepen (over persleidingen, basiskwaliteit Natuur in de regio Food valley, wandel - en fietsroutes, WUR plannen, etc.) en formele overleggen met overheden (bv over Natura-2000 beheerplannen en gebiedsaanpak).
In samenwerking met Stichting De Moft en Stichting de Wageningse Eng werden de bewoners van de Hoekelumse en Droevendaalse wig geconsulteerd voor ideëen over versterking van de inrichting van de deze verbindingszones. Intussen is ook een inventarisatatie van landschapselementen in het gebied gestart via Stichting Gelders Landschap.
Aandacht gaven we ook aan monitoring en planning zoals de vegetatiekartering en de update van het monitoringplan en beheerplannn voor de komen de jaren.
In deze nieuwsbrief ook aandacht voor de crowdfunding voor het herstel van de uitkijktoren, en een nieuw duurzame groenteteelt initiatief naast het bestaande Lichtveen: Tuinderij De Egel.
Zoals gebruikelijk een column van Jan van Dam, ditmaal over de vlinders in de Hooilanden, met speciale waardering voor de vrijwilligers hooiploeg (aanmelden kan nog steeds via Ruud Mengers).
|
Veel leesplezier en wij wensen iedereen hele mooie zomermaanden toe,
|
|
Voorzitter Mooi Binnenveld
|
|
|
|
|
Foto onder: Kieviten in de Hooilanden © Hans Vellema
|
|
|
|
|
Agenda
|
22 augustus Boompjestrekken vanaf 9.00 tot ongeveer 12.00
|
|
12 september Monumentendag met thema Binnenveldse Hooilanden door HV Oud-Bennekom ism met Mooi Binnenveld en Cooperatie Binnenveldse Hooilanden
|
|
|
|
|
Vegetatiekartering Binnenveldse Hooilanden
|
Erik Simons heeft in 2024 in opdracht van de Bosgroep Midden een vegetatiekartering uitgevoerd in de gebieden van Mooi Binnenveld en de Coöperatie Binnenveldse Hooilanden.
|
De conclusie is dat de natuurwaarden van de aangetroffen vegetatietypen al hoog zijn en veel goeds beloven. De soortenrijkdom is soms erg hoog, met combinaties van soorten die normaal, in gestabiliseerde milieus, niet vanzelfsprekend naast elkaar voorkomen. Mogelijk heeft het opbrengen van maaisel in het verleden hier invloed op gehad. De verwachting is dat na verloop van tijd deze invloed vermindert. Dat zal toekomstige monitoring verder uitwijzen. Lees verder en zie ook het rapport
|
|
Foto boven: Kaart in het genoemde rapport van de Veenkampen.
|
|
|
|
|
Nieuw monitoringsplan 2026-2031.
|
Om de ontwikkeling van de flora en de fauna te volgen is in 2020 een monitoringsplan opgesteld. Op basis van dit plan is de afgelopen 6 jaar de monitoring veelal door enthousiaste vrijwilligers uitgevoerd. Het monitoringsplan is overigens een levend document. Vandaar dat het stichtingsbestuur na 6 jaar een update van dit plan heeft opgesteld en vastgesteld voor de komende jaren 2026-2031. De monitoring van amfibieën is nieuw toegevoegd en de monitoring van mossen en dagvlinders zijn komen te vervallen. De hoofdlijn blijft gelijk. Dit monitoringsplan 2026-2031 omschrijft de biotische monitoring (flora en fauna) die de Stichting Mooi Binnenveld en de Coöperatie Binnenveldse Hooilanden coördineren en uitvoeren in de beide deelgebieden (ca.100 ha in totaal). In het andere deel van het gebied (ca.200 ha) verzorgt Staatsbosbeheer zijn eigen natuurmonitoring. Voor de abiotische monitoring heeft de provincie Gelderland een monitoringsplan.
|
|
|
|
|
Windmolens, woningbouw en andere plannen
Er zijn in en rondom het Binnenveld altijd wel plannen in ontwikkeling. Die proberen we zo goed als mogelijk (met andere natuur- en milieuorganisaties in de regio) te volgen en hier zo nodig op te reageren. Zo hebben WUR en het Waterschap plannen voor een gecombineerd zonnepark en waterberging, heeft de gemeente Wageningen grootse bouwplannen rondom het Nieuwe kanaal, wordt er een nieuw electriciteitstation gebouwd bij Veenendaal en loopt er een initiatief voor Windmolens in het Binnenveld. Via onze website en deze nieuwsbrief proberen we de omgeving hier over te informeren. Ook hebben we hiervoor (hernieuwd) de werkgroep ‘Gebiedsproces en omgeving’ geactiveerd. Ben je geïnteresseerd om hierin deel te nemen, laat het ons weten (info@mooibinnenveld.nl).
|
|
Boven: Visie 2040 voor het Binnenveld (© Mooi Binnenveld)
|
|
|
|
Update beheerplannen
|
Voor de Binnenveldse Hooilanden is met de gebiedspartners (Waterschap Vallei en Veluwe, Staatsbosbeheer en Coöperatie Binnenveldse Hooilanden) gewerkt aan een update van het huidige beheerplan. Het plan behelst op hoofdlijnen een voortzetting van het huidige beheer. In het najaar publiceren we het plan op de website.
|
|
Een ingewikkelder traject is het updaten van de Natura-2000 beheerplannen voor de beide Natura-2000 gebieden die in het Binnenveld liggen: De Hellen en Bennekomse Meent, de laatste is onderdeel van de Binnenveldse Hooilanden. Het updaten van deze Natura-2000 beheerplannen behelst eerst een uitgebreide evaluatie van de achterliggende periode en vervolgens het uitwerken van een nieuw pakket van (beheer)maatregelen voor de komende periode. Wij zitten hiervoor in een klankbordgroep. De provincie Utrecht trekt dit proces. Meer informatie hierover is te vinden op deze website. De verwachting is dat eind 2026 het voorgestelde pakket aan maatregelen bekend zal zijn, aansluitend gaat dit de inspraak in. Evident is dat met name de kwelsituatie in het Binnenveld een groot punt van aandacht is; om hier meer grip op te krijgen wordt een groot onderzoek voorbereid.
|
|
|
|
|
Natuureducatie voor basisscholen
|
Afgelopen maandag is de cyclus schoolexcursies in ons terrein beëindigd met groep 7 van de Wageningse Piekschool. In totaal konden we acht schoolklassen een "onvergetelijke ochtend in het veld" (citaat van voormalig voorzitter Kees de Ruiter) bezorgen. Er hadden zich elf klassen aangemeld, één trok zich eerder terug, twee reeds geplande moesten we in overleg met de scholen afzeggen in de week van de extreme hitte.
|
Er hebben zich maar liefst negentien vrijwilligers ingezet, sommigen één keer, anderen meerdere keren, met als topper Peter Smits (6 keer). Van deze negentien waren er negen voor het eerst, als resultaat van onze geïntensiveerde ledenwerving. Dat ziet er goed uit voor de toekomst. De stemming onder de vrijwilligers was zeer positief, een aantal meldde spontaan volgend jaar graag weer mee te doen. De leerkrachten waren zonder uitzondering positief over het gebodene, en verreweg de meeste leerlingen deden goed mee.
|
|
Foto: Kinderen verrast door zwanengezin ©Peter Smits
|
|
|
|
|
Foto onder: De Groene Grens excursie © Willem Heemskerk
|
|
|
Excursies
|
Vrijwillige gidsen van Mooi Binnenveld hebben het afgelopen sezoen een groot aantal excursies begeleid. Excursies zijn door Mooi Binnenveld georganiseerd, maar er zijn ook veel excusries die we uitvoeren op verzoek. We lichten er een tweetal uit:
|
|
Excursie met het Waterschap Vallei en Veluwe over de komende ontwikkelingen ten aanzien van waterbeheer in het Binnenveld. Lees hier verder
|
|
Excursie naar de Groene Grens met veel aandacht voor de orchideeën, ogentroosten en andere bijzondere planten, speciaal voor de ambtenaren van de Gemeente Veenendaal. Lees hier verder.
|
|
In het komende kwartaal zullen er weinig excursies zijn maar via de hooiploeg en het boompjestrekken (22 augustus) is het wel mogelijk het gebied als groep vrijwilligers te bezoeken. Daarnaast zijn er en aantal excursies in het kader van monumentendag op 12 september georganiseerd door de HV Oud-Bennekom.
|
|
|
|
|
Foto onder: Fruitboomdwergspanner © Jeroen Voogd
|
|
|
Veel nachtvlinders in De Groene Grens
|
In 2020 keek Maurice Franssen samen met André Nagelhout naar nachtvlinders in de Groene Grens zuid. De resultaten waren zo interessant dat we dat onderzoek in de jaren 2023-2025 voortgezet hebben. We lokten de vlinders met sterke lampen die we voor een wit laken hingen, alsmede met een klein valletje met TL-buisjes en met stroop die we op bomen smeerden. Het onderzoek is nu afgerond. We hebben in totaal 454 nachtvlindersoorten gezien. Hiervan zijn er 300 in meerdere jaren waargenomen. Dit wijst erop dat deze soorten hier een populatie hebben. Van de waargenomen vlinders zijn er 18 zeldzaam en 1 zeer zeldzaam; van deze hebben 6 zeldzame soorten een populatie.
|
|
Voor het complete verslag inclusief soortenlijst klik hier.
|
|
|
|
|
Foto onder: Staatsbosbeheer, De uitkijktoren
|
|
|
Goed nieuws voor de uitkijktoren
|
De Binnenveldse Hooilanden bevatten veel bijzondere planten en dieren, waaronder verschillende orchideeën, de modderkruiper en diverse water- en weidevogels. Zeker de (weide)vogels zijn vanaf de uitkijktoren fantastisch te zien.
|
|
Eind februari hebben vandalen helaas de trap van de uitkijktoren bij de hooilanden vernield. Daarom kan de toren niet meer gebruikt worden. Doodzonde nu in het voorjaar veel mensen naar het gebied kwamen om het te beleven. Juist nu alles tot bloei komt en de vogels weer volop aanwezig zijn, is het een belangrijke recreatieve voorziening. Staatsbosbeheer wil de uitkijktoren daarom snel herstellen, maar heeft een beperkt budget om recreatieve voorzieningen te onderhouden. Om de trap van de uitkijktoren te herstellen, is een crowdfundingsactie gestart. Intussen is bijna Euro 8000 van de vereiste 9000 opgehaald en kan een begin gemaakt worden met het herstel. Zie ook
|
|
|
|
|
Foto onder: Discussie over de Droevendaalse wig op de Wielerbaan, © Rob Janmaat
|
|
|
De Droevendaalse wig
|
Het was donderdagavond 2 april tijdens een avond over de groene wig tussen Bennekom en Wageningen. Met 50 bewoners van die zone hebben we groene plannen gemaakt voor versterking van natuur en landschap. Met als doel om de ecologische verbinding tussen Veluwe en Binnenveld te versterken. Dat leverde een goed gesprek op, en ook werd duidelijk dat veel mensen wel in beweging willen komen. Verschillende discussie groepen kwamen met suggesties voor acties.
|
|
Al die groene intenties stemmen vrolijk en het stimuleert om hier een concreet vervolg aan te geven. Nu is het zaak om dit om te zetten naar verdere actie. Daar gaan initiatiefnemers Mooi Binnenveld, Stichting De Moft en Stichting Wageningse Eng aan werken! Lees ook
|
|
|
|
Nieuwe agroecologische tuinderij in het Binnenveld.
In het Binnenveld, aan de rand van Wageningen Noordwest, start dit jaar Tuinderij de Egel, waar op agroecologische wijze groente wordt geteeld. Het initiatief wordt gerund door tuinder Klarien Klingen, al jaren een actief lid in Wageningse duurzame producenten vereniging StreekWaar. Zie ook tuinderijdeegel.nl en lees verder.
|
|
Tekst en foto: Klarien Klingen
|
|
|
|
|
Waar zijn alle vlinders heen?
Na een paar weken heerlijke vakantie in de Franse Alpen kwam ik weer terug in het Binnenveld. Het stond vol met schitterend bloeiende orchissen en ratelaars. De jonge gele kwikstaarten vlogen nieuwsgierig rondjes om mij heen. De kleine karekiet en bosrietzanger deden erg hun best. Jammer dat we het vlonderpad nog niet op mogen.
De berm met koolzaad was zojuist gemaaid. Maar waar zijn de vlinders gebleven? Geen hooibeestjes of dikkopjes te bekennen. Boven de bloeiende alpenweiden wemelde het de afgelopen weken van de vlinders en andere insecten. Overal fladderden ze rond en zoemden bijen en hommels, dat het een lieve lust was. Ik heb daar wel meer dan dertig verschillende vlindersoorten kunnen spotten. Hier in het Binnenveld was het nu ook prachtig warm en zonnig weer, maar tot mijn teleurstelling zag ik alleen een paar kleine geaderde witjes rondvliegen. Verder niets. Moet ik mij daar ongerust over gaan maken?
|
Ik ging op zoek naar een verklaring. Volgens de website van de Vlinderstichting heeft het te maken met de zogenaamde ‘junidip’. Eind mei begin juni hebben de vroege voorjaarsvlinders hun eitjes gelegd en is het wachten op de volgende generatie.
Dat zou een min of meer geruststellende verklaring kunnen zijn. Iedereen heeft wel eens een dipje, waarom vlinders niet? Na de langste dag zou dan de tweede generatie dagvlinders weer moeten verschijnen. Ik hoop maar dat ze snel weer uitvliegen. Ik word niet vrolijk van een Binnenveld zonder vlinders.
Ik begreep dat de enkele soorten, die vroeger normaal eind mei, begin juni vlogen, sterk in aantal achteruitgegaan zijn en bijna allemaal op de ‘Rode Lijst Dagvlinders’ staan. Het Binnenveld zou een uitstekende habitat kunnen zijn voor herintroductie van zulke soorten, die verdwenen zijn, zoals de moerasparelmoervlinder of zelfs de vuurvlinder. Ik durf er niet over te dromen.
|
|
Het pad rondom ‘de Snip’ was mooi schoon gemaaid. Met veel dank voor het harde werk aan de hooiploeg! Ik loop graag over dat pad. Vandaar heb je een schitterend uitzicht over het Binnenveld. Toch jammer dat er geen boomstronk ligt om even op te kunnen zitten.
|
|
Onder: Kleine Vos © André Nagelhout
|
|
|
|
|
|
Stuur deze nieuwsbrief naar mogelijke andere geïnteresseerden in een gratis abonnement op deze nieuwsbrief (zie mooibinnenveld.nl)
|
|
|
|
