Beste Mooi Binnenveld Nieuwsbrieflezers,
|
De Hooilanden zijn gemaaid, het gebied ligt er ogenschijnlijk kaal bij. De normale activiteiten zoals gewone excursies, natuureducatie, boompjestrekken etc. zijn afgelopen. Veel vrijwilligers zijn daar mee bezig geweest, tot nog vlak voor de maaimachines van De Vries.
|
Het was een kwartaal met prachtige vegetatie, alles kleurde blauw en mooie planten waren te zien. Columnist Jan van Dam zag dat ook tijdens het boompjestrekken en het hooien. De relatie tussen natuur en landbouw werd nog eens positief belicht in een excursie samen met de Coöperatie Binnenveldse Hooilanden en Mooi Binnenveld ging ook internationaal met een presentatie van Ken Giller in Engeland.
|
Daarnaast zijn we druk bezig samen met onder andere de Stichting Land van Peelen met een initiatief rondom de zogenaamde groene wiggen rondom Bennekom die de verbinding vormen tussen het Binnenveld en de Moft. We hebben via de klankbordgroep betrokkenheid bij het opstellen van de nieuwe Natura2000 beheerplannen voor het Binnenveld, en zijn via FoodValley verbonden met initiatieven rondom versterking van de zogenaamde Basiskwaliteit Natuur en ook nog druk bezig met de gebiedsaanpak. Kortom, ook vanachter ‘laptop en vergadertafel’ veel activiteit. Tot slot wijzen we op een bijeenkomst van de WMR (Milieuwerkgroepen Rhenen) op 9 oktober. Hier staat vooral de groen-blauwe dooradering van het Utrechtse deel van het Binnenveld centraal.
|
We gaan nu naar oktober, de Maand van de Geschiedenis, die dit jaar in het teken van de natuur staat. Het thema van dit nationale programma is in Wageningen: Het Binnenveld, Grenzeloos Natuurlijk. Zo is er een tentoonstelling in de Casteelse Poort en fietsexcursies over geschiedenis. Scan de QR code en meldt u aan voor de verschillende activiteiten.
|
Zo kijken we dus in het komende kwartaal naar het verleden en naar de toekomst
|
|
|
|
|
Het Binnenveld: Grenzeloos Natuurlijk
Van 4 oktober tot 16 november 2025 zal er in Museum de Casteelse Poort een tentoontoonstelling plaatsvinden over de Geschiedenis van het Binnenveld. Mooi Binnenveld werkt hier actief aan mee in samenwerking met het Museum, de BBLTHK en HV Oud Wageningen.
|
|
Over de tenstoonstelling: Maak een reis door de geschiedenis van het Binnenveld, een provincie-overstijgende vallei met een rijke geologische, natuur en cultuurlandschappelijke geschiedenis. Het Binnenveld begint met gletsjers en koude vlakten. Daarna gaat het ontstane eikenbos ten onder in de veenvorming. De mens zorgt vervolgens voor een cultuurlandschap met polders, veenafgraving, kastelen en waterwerken. In WOII wordt een deel onder water gezet, en werd het Binnenveld spergebied. Een grootscheepse ruilverkaveling rond 1950 maakt de landbouw efficiënter, maar verslechtert de natuur. Daarom verenigden boeren, burgers en overheid zich om natuurherstel te bevorderen. Het is vandaag een gebied met grote biodiversiteit waar landbouw en natuur samen gaan.
|
Tekst: Museum de Casteelse Poort
|
|
Foto onder: Hornkolk en Kromme Eem © ICRA
|
|
|
|
|
Fietsexcursies Geschiedenis Mooi Binnenveld
Het Binnenveld ontstond door de werking van ijs, water en wind, zoals in vallei, beken en duinen. De natuur hielp een handje mee en vormde dikke pakken veen het eikenbos verzwelgend. Ook de mens bemoeide zich er mee en bouwde dijken en dammen en vergroef beken tot kanalen voor polders en veenwinning. Men bouwde kastelen, eendenkooien, maar ook de Grebbelinie bunkers. Na de oorlog kwam de ruilverkaveling en draineerden we alles ten behoeve van de landbouw. Wat is van dit alles nog te zien? Sporen zijn er te midden van de natuur en landbouw, tijdens de fietsexcursie gaan we daar naar op zoek.
|
|
4 oktober Geschiedenis Fietsexcursie. Aanvang 10.00 Fietsknooppunt 13 (Hoek Veensteeg/Nieuwesteeg)
|
|
18 oktober Geschiedenis Fietsexcursie. Aanvang 14.00 Fietsknooppunt 13 (Hoek Veensteeg/Nieuwesteeg)
|
|
Foto onder: Hooiploeg aan de koffie met later ook plantenexcursie (© Willem Heemskerk)
|
|
|
|
|
|
|
Landbouw en natuur zonder grenzen
Al lopend door de Veenkampen bespraken 12 deelnemers hoe boeren en burgers natuur in de Binnenveldse Hooilanden beheren. Henk Kloen vertelde over natuurbeheer vanuit het standpunt van Mooi Binnenveld. Arjen Threels schetste het beheer door de Coöperatie Binnenveldse Hooilanden. De Coöperatie is een samenwerkingsverband van zeven boeren die natuurgrond kochten en nu beheren. Het bewandelde pad vormt ook de grens tussen het door de boeren beheerde stuk natuur en het deel van Mooi Binnenveld. Verschillen werden geduid.
|
|
|
Wilgenbroekstruweel
|
We kwamen bij Fietsknooppunt 13 aan de Veensteeg bij elkaar om boompjes te trekken. Zo’n vijftien vrijwilligers stonden om negen uur klaar, met laarzen en werkhandschoenen aan, om aan de slag te gaan. Het viel me op dat de gemiddelde leeftijd van de vrijwilligers toch ruim boven de zestig moest liggen. De vergrijzing neemt toch wel schrikbarend toe. Nu is zaterdagochtend vroeg misschien niet de beste tijd om de jeugd op de been te krijgen, vermoed ik.
|
Alle jonge boompjes, die het waagden om met hun kruin boven het maaiveld uit te steken, moesten met wortel en tak worden uitgetrokken. Er stonden als gereedschap spiksplinternieuwe sporken op ons te wachten. Dat is een soort spade met gaten en drie scherpe punten. We mochten voor deze ene keer onbeperkt het kwetsbare natuurgebied betreden.
|
|
Foto onder: Koekoek met graspieper en rietgors in het wilgenstruweel (© Gert Kaasschieter)
|
|
|
|
|
Mooi Binnenveld kleurt blauw!
Mooi Binnenveld staat in volle bloei en kleurt blauw. Naarmate de vegetatie zich ontwikkelt, verdwijnen de Pitrus en Biezenknoppen en worden soorten die typisch zijn voor Blauwgrasland – Blauwe zegge en Pijpenstrootje – steeds dominanter.
|
|
Foto: Blauwe knoop © Gert Kaasschieter
|
|
|
|
|
|
|
Het hooi was lekker droog
Hier en daar staat er wel erg veel pitrus en biezenknoppen en hun hybriden in de Binnenveldse Hooilanden. Besloten is dan ook om te experimenteren met lokaal maaien. Daartoe is een Ferrari aangeschaft met maaibalk. Omdat Thomas en Ruud al op woensdag maaiden bleek het hooi op zaterdag lekker droog. Dat is dus gemakkelijk wegsjouwen met de berries.
|
|
Foto onder: Hooiploeg in actie © Willem Heemskerk
|
|
|
|
|
Van hooikoorts naar ogentroost
Het is prachtig weer en nog lang niet alle grassen zijn uitgebloeid. Dat is lastig voor wie hooikoorts heeft. Gelukkig bloeit inmiddels ook het ogentroost. Het is een klein plantje met prachtige bloemetjes, waarvan al heel lang een extract wordt gebruikt als oogdruppels. De Groene Grens, een smal natuurgebied tussen Veenendaal en Ede, is een uitgelezen plek om ogentroost te ontdekken. In de Groene Grens Noord vinden we een massale groeiplaats van Kleverige ogentroost. Verder staan hier maar liefst drie soorten ogenstroost.
|
|
Foto onder: Kleverige ogentroost © Henk Kloen
|
|
|
|
|
Mooi Binnenveld gaat internationaal
|
Dankzij een donatie kreeg de Hooiland-documentaire in 2024 Engelse ondertiteling. De toegang tot de film is daarmee toegankelijk voor een internationaal publiek. De internationale ‘première’ was in juni tijdens het jaarlijkse British Ecological Society Symposium aan de Universiteit van Oxford in het Verenigd Koninkrijk. Dit jaar was het thema “Nature, Farming and Food: How we value our land”. De film werd vertoond aan het einde van een fascinerende sessie over “Waarderen van Biodiversiteit” waarvan ik, Ken Giller, de voorzitter was.
|
|
Foto onder: Ooievaars bekijken het maaien © Hans Vellema
|
|
|
|
|
|
Stuur deze nieuwsbrief naar mogelijke andere geïnteresseerden in een gratis abonnement op deze nieuwsbrief (zie mooibinnenveld.nl)
|
|
|
|
